Apli fannst í 3 gagnasöfnum

apall Karlkynsnafnorð

apli Karlkynsnafnorð

apall -inn apals strikin voru kolsvört á aplinum; apal|gangur; apal|gengur

apall k. (17. öld) ‘grjóthnullungar, lausagrjót, grýtt landsvæði’; grjótapall k. (s.m.). Orðið er líkl. sk. epli, e.t.v. gömul víxlmynd (< *apala-). Forliðurinn apal- (s.þ.) virðist merkja ‘hnöttóttur, hnullungslaga, flikróttur á lit’, sbr. apalgrýti, apalgrár, apalgrænn og apalrauður, og tekur mið af lögun og lit eplis. Apli kemur fyrir sem uxaheiti í ísl., og er vísast dregið af litnum. E.t.v. hefur apall verið til líka í þeirri merkingu, sbr. lo. apalgengur og víxlmyndir eins og apalgangur: aplagangur og apalstökk: aplastökk ‘nautastökk, sérstakt hlaupalag hesta’. Sjá apal-, apaldur, apli (1), aplast (1), epill, epli og eplóttur.


1 apli k. † ‘uxi (uxaheiti í fornum þulum)’; sk. apall (s.þ.), og á nafngiftin sjálfsagt við litinn, sbr. apalgrár, apalrauður og eplóttur; apli merkir líka flón eða afglapa og er það tákngildi vísast runnið frá uxaheitinu, frekar en af apli (2), sbr. merkingarsvið orða eins og kálfur og naut.


2 apli k. (17. öld) ‘ófullburða (dýra)fóstur, vanskapningur’. Orðið er einkum notað í sams. eins og aplaburður, aplafyl, aplakálfur, aplakópur, aplalamb. Tengsl við apli (1) eru ekki útilokuð, en erfitt er að koma þeim heim merkingarlega. Orðið gæti e.t.v. verið arftekin samlöguð mynd af ampli (2) (s.þ.), sbr. ama og ampi (1). Allt óvíst.