Fár fannst í 7 gagnasöfnum

Kvenkynsnafnorð

fár Lýsingarorð

fár Hvorugkynsnafnorð

fár 1 -ið fárs fár|veður

fár 2 fá; fátt í fáum orðum sagt; fæstir þeirra komu STIGB færri, fæstur

fár lýsingarorð
Sjá 4 merkingar í orðabók

fár nafnorð hvorugkyn

uppnám, æsingur

ég man eftir fárinu sem varð út af reykingabanninu


Fara í orðabók

fár no hvk
fár lo
vera í fári með <húsnæði>
láta sér fátt um finnast
standa í fári við <hann, hana>
<verslunin> er í fári
standa í fári
Sjá 13 orðasambönd á Íslensku orðaneti

Miðstig lýsingarorðsins fár er færri í öllum föllum og kynjum nema í hvorugkyni eintölu: færra.

Lesa grein í málfarsbanka

fár
[Lögfræðiorðasafnið]
[skilgreining] Mein, skaði, sbr. Grágás.

1 fá (st.)s. (fékk (†fekk), fengum (†fingum), fenginn (†finginn)) ‘taka við, afla, útvega, hljóta; láta af hendi við, rétta; geta, áorka’; sbr. fær. , fáa, nno., sæ. og d. , fe. fōn, fhþ. fāhan (nhþ. fangen), gotn. fahan; < germ. *fanhan. Sk. lat. pacīscor ‘fastákveð, geri samning’, pāx ‘friður’, pactum ‘sáttmáli’, gr. paktóō ‘festi, styrki’, fi. pāśa- ‘fjötur’, af ie. rót *pā̆ḱ-, *pa(n)ḱ- ‘festa, fella saman’. So. er n-innskeytt tvf.so. í germ., en orðsift þessi á sér þar líka fulltrúa án n-innskeytis, sbr. fhþ. fuoga, þ. fuge ‘samskeyti’. Sumir ætla að lo. fagur og feginn og so. að fága og fægja (s.þ.) séu af þessum sama toga, en það er vafasamt. Sjá áfá, fang (1), fengur og föggur; ( ‘taka við’ < *and-fāhan (sbr. andföng); ‘afla’ < *ga-fāhan; ‘afhenda’ < *bi-fāhan?).


2 fá s. ‘mála, lita, skreyta; fægja, fága’; sbr. nno. ‘bleikja, gera hvítt’, fe. fǣn, fhþ. fēhen ‘mála’. Norr. so. hefur e.t.v. heitið *fæja (< *faihian) en lagað sig eftir þt. fáða (fáði), sbr. frnorr. rúnar. faihiðo ‘risti, reit’ og fe. fāgian, fhþ. fēhen ‘mála, gera marglitt’. Sk. gr. poikílos ‘marglitur’, fi. peśalá- ‘skreyttur’, fsl. pĭsati ‘rissa, skrifa’. Um frekari ættfærslu sjá fár (3). Sjá (3), fái, fáinn, fán (1), fánn og fél; ath. fákur, -fán og krókafá.


3 fá kv. (18. öld) ‘gljái, glans’. Sk. (2), líkl. nafngert kvk. af lo. fár (3) (< *faihō). Sjá fái, fár (3) og ófá.


1 fár h. ‘tjón, voði, ógæfa, vandræði; drepsótt; fjöldi; †heift, hatur, geðshræring; †fals, sviksemi’; sbr. fær. fár ‘ofsi, reiði; furðulegir tilburðir’, nno. får ‘reiði; sjúkdómskast’, gd. får ‘ótti, bræði’, fe. fǣr kv. ‘hætta’, fsax. fār og fhþ. fāra kv. ‘ofsókn, háski’, gotn. ferja k. ‘ofsóknari, njósnari’. Sk. lat. perīculum ‘háski, tilraun’, gr. peiráō ‘reyni’ og ísl. fara. Upphafl. merk. ‘eftirför til að vinna e-m tjón, ofsókn’. Sjá fara, fer- (1), freista og færa (2) ‘skaða’. Af fár er leitt no. írafár og so. að fárast ‘fjargviðrast’, einnig fárviðrast (s.m.).


2 fár l. ‘ómargur; fálátur, óvinsamlegur’; sbr. fær. fáur, nno. (s.m.), d. og sæ. ‘ómargur’, fe. féa, fsax. faho, fhþ. fao, fō (s.m.), gotn. fawai ‘fáir’. Sk. lat. paucus ‘ómargur’, gr. paũros ‘lítill, lítilsverður’. Hugsanlegt er að fár ‘óvinsamlegur, fálátur’ sé annarrar ættar eða hafi blandast orði af öðrum toga, sbr. fe. fāh, fāg ‘fjandsamlegur’ (< *faiha-) og fǣhð ‘fjandskapur, fæð’ (fi. píśuna- ‘illviljaður,…’), en ekki þarf svo að vera. Sjá fátækur, fæð og fækka.


3 fár l. † ‘marglitur, litaður, gljáandi’; sbr. nno. ‘bleikur, bliknaður’, fe. fāh, fāg, fsax. fēh, fhþ. fēh, gotn. filu-faihs ‘marglitur’. Sk. gr. poikílos ‘marglitur’, pikrós ‘beittur’, fi. piṃśáti ‘heggur út, skreytir,…’, fsl. pĭsati ‘rista, skrifa’, pĭstrŭ ‘marglitur’. Af ie. *peiḱ- ‘rissa, rista; lita’, sbr. *peig- í lat. pingō ‘teikna, mála’. Sjá (2), fái, fánn og fél. Fár eða Fárr kemur líka fyrir sem dvergsheiti og er líkl. s.o. og lo. fár (3), sbr. Fáinn og Litar, eða tengt fár (2).