Gaupnir fannst í 6 gagnasöfnum

gaupn Kvenkynsnafnorð

gaupna Sagnorð, þátíð gaupnaði

gaupnir -nar gaupna horfa í gaupnir sér

gaupnir nafnorð kvenkyn fleirtala

horfa í gaupnir sér

vera niðurlútur, horfa í hendurnar á sér


Fara í orðabók

gaupn no kvk
horfa í gaupnir sér
stara í gaupnir sér
sjá í gaupnir sér
líta í gaupnir sér
rýna í gaupnir sér
Sjá 6 orðasambönd á Íslensku orðaneti

gaupnir no kvk flt

Rétt er með farið að segja horfa í gaupnir sér. Orðið gaupn merkir: íhvolfur lófi (Íslensk orðabók).

Lesa grein í málfarsbanka

gaupn kv. ‘íhvolfur (holur) lófi’, einkum í ft. gaupnir; sbr. fær. geykn, nno. gaupn, gaufn, gaukn, sæ. göpen, sæ. máll. göffen, göcken, gauk(e)n, fd. gøben, gjøven, d. máll. gøvn, fhþ. goufana, mhþ. goufe, þ. máll. gaufe, gaufen (s.m.); gaupn < germ. *gaupanō. Í nno. kemur einnig fyrir gaupe kv. (s.m.), en er vísast yngri orðmynd. Víxlanin pn > kn í norr. málum er allgömul, sbr. vápn: vákn og gókna, gúkna. Af gaupn er leidd so. gaupna ‘umlykja greipum, ná yfir’, sbr. nno. gaupna, hjaltl. gopn ‘ausa með höndunum’. Orðstofninn kemur einnig fyrir í örn., sbr. fno. Gaupni héraðsnafn, e.t.v. upphafl. fjarðarheiti. Oftast er talið að gaupn sé sk. ísl. gaupa og gopi (s.þ.), fe. géopan ‘gleypa’, géap ‘víður, rúmur’, lith. žiùpsnis ‘(tæp) handfylli’, af ie. *ǵheu-b(h)- ‘gapa, gína’, af ie. *ǵhēu-, *ǵhōu- í gómur og Gymir (2), en gæti eins verið af ie. *gheub(h)- ‘beygja, svigna’ í fe. géap ‘boginn’, gupan ‘rass, lendar’ (sbr. ísl. gumpur), ef hér er yfirleitt um tvær óskyldar rætur að ræða. Sjá geypna, gókna, gopa, gúkna, gupna.


Gaupnir k. † Óðinsheiti. Vafaorð. Getur, ef rétt reynist, átt skylt við gaupna eða geypna ‘grípa eða spanna yfir’. Sjá gaupn.