fátt fannst í 4 gagnasöfnum

fár Lýsingarorð

fátt Atviksorð, stigbreytt

fátt lo hvk
fátt ao
láta fátt um sig
taka fátt á <þessu>

1 fár h. ‘tjón, voði, ógæfa, vandræði; drepsótt; fjöldi; †heift, hatur, geðshræring; †fals, sviksemi’; sbr. fær. fár ‘ofsi, reiði; furðulegir tilburðir’, nno. får ‘reiði; sjúkdómskast’, gd. får ‘ótti, bræði’, fe. fǣr kv. ‘hætta’, fsax. fār og fhþ. fāra kv. ‘ofsókn, háski’, gotn. ferja k. ‘ofsóknari, njósnari’. Sk. lat. perīculum ‘háski, tilraun’, gr. peiráō ‘reyni’ og ísl. fara. Upphafl. merk. ‘eftirför til að vinna e-m tjón, ofsókn’. Sjá fara, fer- (1), freista og færa (2) ‘skaða’. Af fár er leitt no. írafár og so. að fárast ‘fjargviðrast’, einnig fárviðrast (s.m.).


2 fár l. ‘ómargur; fálátur, óvinsamlegur’; sbr. fær. fáur, nno. (s.m.), d. og sæ. ‘ómargur’, fe. féa, fsax. faho, fhþ. fao, fō (s.m.), gotn. fawai ‘fáir’. Sk. lat. paucus ‘ómargur’, gr. paũros ‘lítill, lítilsverður’. Hugsanlegt er að fár ‘óvinsamlegur, fálátur’ sé annarrar ættar eða hafi blandast orði af öðrum toga, sbr. fe. fāh, fāg ‘fjandsamlegur’ (< *faiha-) og fǣhð ‘fjandskapur, fæð’ (fi. píśuna- ‘illviljaður,…’), en ekki þarf svo að vera. Sjá fátækur, fæð og fækka.


3 fár l. † ‘marglitur, litaður, gljáandi’; sbr. nno. ‘bleikur, bliknaður’, fe. fāh, fāg, fsax. fēh, fhþ. fēh, gotn. filu-faihs ‘marglitur’. Sk. gr. poikílos ‘marglitur’, pikrós ‘beittur’, fi. piṃśáti ‘heggur út, skreytir,…’, fsl. pĭsati ‘rista, skrifa’, pĭstrŭ ‘marglitur’. Af ie. *peiḱ- ‘rissa, rista; lita’, sbr. *peig- í lat. pingō ‘teikna, mála’. Sjá (2), fái, fánn og fél. Fár eða Fárr kemur líka fyrir sem dvergsheiti og er líkl. s.o. og lo. fár (3), sbr. Fáinn og Litar, eða tengt fár (2).