fyrst fannst í 6 gagnasöfnum

fyrstur Lýsingarorð

fyrtast Sagnorð, þátíð fyrtist

snemma Atviksorð, stigbreytt

snemmt Atviksorð, stigbreytt

fyrst fyrst og fremst STIGB miðstig fyrr

fyrstur fyrst; fyrst í fyrstu; í fyrsta lagi STIGB miðstig fyrri (sjá § 14.4.1 í Ritreglum)

fyrtast fyrtist, fyrst hún hefur fyrst við

snemma

snemmt of snemmt

fyrst atviksorð/atviksliður

á undan öllu öðru

fyrst þarf að skrapa gömlu málninguna af áður en málað er

hann fór fyrst í bíó og síðan á kaffihús

sem fyrst

við fyrsta tækifæri


Fara í orðabók

fyrst samtenging

samtenging í aukasetningu, táknar ástæðu eða orsök, sem leiðir til röklegrar afleiðingar eða ályktunar

flugvélinni hlýtur að hafa seinkað fyrst hún er ekki komin

hún fékk sér blund fyrst hún var ein heima

fyrst þú átt peninga þarftu ekki að taka bankalán


Fara í orðabók

fyrstur lýsingarorð

númer eitt í tíma eða rúmi

hann kom fyrstur í mark

ég kom í fyrsta skipti til Rómar í vor

í fyrsta lagi

verða fyrstur til að <óska henni til hamingju>


Fara í orðabók

fyrtast sagnorð

verða reiður eða móðgaður

hann fyrtist við mig og hefur ekki talað við mig í viku

fyrtast við

verða reiður eða móðgaður


Fara í orðabók

snemma atviksorð/atviksliður

þegar stutt er liðið á daginn, árla

hún mætir alltaf snemma til vinnu


Sjá 2 merkingar í orðabók

snemmt lýsingarorð

fljótt

það er of snemmt að segja til um skemmdirnar


Fara í orðabók

fyrst ao

snemma ao
snemma að morgni
snemma sumars
taka daginn snemma
snemma á morgnana
snemma morguns
Sjá 12 orðasambönd á Íslensku orðaneti

Atviksorðið snemma stigbreytist þannig: snemmafyrrfyrst.

Lesa grein í málfarsbanka

fyrr, fyr ao. ‘áður’; sbr. fær. og nno. fyrr, sæ. för, d. før; < *furiz mst.-mynd; sjá fyr (1) og fyrir (1); hst. fyrst, sbr. fær. og nno. fyrst, d. først; fyrri l. mst. ‘sem er á undan í tíma eða rúmi’, sbr. fær. fyrri, nno. fyrre, d. førre, sæ. förre, < *furizan-, sbr. fhþ. furiro (s.m.); fyrstur l. hst., sbr. fær. fyrstur, nno. fyrst, sæ. först, d. først, fe. fyrst, fhþ. furist; < *furista-. Sjá for- (3), fursti, fyr (1) og fyrir (1), fjarri og forn.


snemma, †snimma ao. ‘árla (dags), fljótt, fljótlega; †þegar í stað,…’; sbr. fær. snimma, nno. snemme ao. (smim(me) l.), sæ. máll. snim(m)a, fsæ. snimma(n), snimt, fd. snimmen, fsax. snimo (undir eins). Af sama toga og fsax. sniumi ‘skjótur’, fe. snéome ‘fljótur, fljótt’ og fhþ. sniumi ‘fljótur’, sniomo ‘strax, fljótlega’; sbr. og gotn. sniumundo ‘skjótt’. Ao. sýnist leitt af germ. lo. *sneumi- eða *sneumia- ‘skjótur, fljótur’, sem líkl. er sk. snúa og snöggur (2). (Í norr. málum sýnist , síðari hluti tvíhljóðsins eu, iu hafa samlagast m); orðmyndin snimmendis (sbr. og bráðendis) minnir á gotn. sniumundo að því er til orðmyndunar tekur.