nauða fannst í 6 gagnasöfnum

nauð Kvenkynsnafnorð

nauða Sagnorð, þátíð nauðaði

nauður Kvenkynsnafnorð

nauða (einnig gnauða) nauðaði, nauðað

nauða atviksorð/atviksliður

til áherslu: mjög (í neikvæðum skilningi)

þessi þáttaröð er nauða ómerkileg


Fara í orðabók

nauða sagnorð

biðja endurtekið, kvabba (um e-ð), suða (um e-ð)

hann nauðaði í foreldrum sínum að gefa sér reiðhjól

hvernig sem hún nauðar fæst hann ekki til að gera við þakið


Fara í orðabók

nauður nafnorð kvenkyn

<segja ekki af sér> nema nauður reki til

segja ekki af sér (embætti) nema tilneyddur


Fara í orðabók

nauða so
<kýrin> nauðar

nauður no kvk

nauður kv
[Uppeldis- og sálarfræði]
[skilgreining] ytra vald, sem knýr til nauðungarverks
[enska] compulsion

1 nauð, †nauðr kv. ‘neyð, þrenging; ös, ágangur af e-u; nafn á rúnastaf’; sbr. fær. neyð, nno. naud, sæ. og d. nød, fe. néad, níed (ne. need), fsax. nōd, fhþ. nōt (nhþ. not), gotn. nauþs; < germ. *nauþi-, *nauði-, sbr. fprússn. nautin (þf.) ‘neyð’, fír. noíne (< *nǝveniā) ‘hungursneyð’, tékkn. ksl. u-naviti ‘þreyta, örmagna’, lith. nõvyti ‘þjaka, ama’; nauð < germ. *nauþi- < ie. *nǝuti-, af sömu rót, ie. *nāu-, *nǝu- ‘þjaka, kvelja,…’, og nár og e.t.v. núa (s.þ.). Af nauð er dreginn forliðurinn nauð- og nauða-. Sjá nauð(h)leyti, nauðsyn, nauðugur, nauðung og neyð og nár (1); ath. naumur.


2 nauð h. ‘gnýr, hávaði; gelt, stöðugt baul; þrábeiðni, kvabb; ágangur, stöðugur núningur’; nauða s. ‘gera hávaða, baula lágt, þrábiðja, mæða á, nugga’. Orðið hefur upphaflega haft g í framstöðu, sbr. gnauð og gnauða, hvk.-orðið er líkl. sagnleitt af nauða, en so. nafnleidd af kvk.-orðinu (g)nauð.